Szczegóły publikacji
Opis bibliograficzny
Geoeducational tool for geotourism needs – a film illustrating the origin of sandstone-conglomeratic deposits of the Carpathian rocky forms — Narzędzie geoedukacyjne na potrzeby geoturystyki – film obrazujący pochodzenie piaskowcowo-zlepieńcowych utworów karpackich form skałkowych / Zbigniew Jan Ziarek, Piotr STRZEBOŃSKI, Ewa WELC // W: Artykuły laureatów 65. Barbórkowej Konferencji Studenckich Kół Naukowych AGH [Dokument elektroniczny] / red. nauk. t. Paweł Bogacz. — Wersja do Windows. — Dane tekstowe. — Kraków : Wydawnictwa AGH, 2025. — ( Wydawnictwa Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie ) ; ( Artykuły Laureatów... Barbórkowej Konferencji Studenckich Kół Naukowych AGH ; ISSN 3071-7019 ). — Książka prezentuje artykuły naukowe, które powstały na podstawie referatów laureatów 65. Barbórkowej Konferencji Studenckich Kół Naukowych AGH z 12–13 grudnia 2024 r. — e-ISBN: 978-83-68219-43-2. — S. 375–408. — Bibliogr.s. 400–404, Abstr., Streszcz.
Autorzy (3)
Dane bibliometryczne
| ID BaDAP | 164169 |
|---|---|
| Data dodania do BaDAP | 2025-12-05 |
| Tekst źródłowy | URL |
| Rok publikacji | 2025 |
| Typ publikacji | fragment monografii pokonferencyjnej |
| Otwarty dostęp |  |
| Creative Commons | |
| Wydawca | Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie |
| Czasopisma/serie | Wydawnictwa Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie, Artykuły Laureatów... Barbórkowej Konferencji Studenckich Kół Naukowych AGH |
Abstract
The relic landforms of the Carpathians, developed in the form of amalgamated massive sand‑ stones and conglomerates, represent the so-called Carpathian flysch. Considering that, in re‑ search on deep-water clastic sediments there is a paradigm of turbiditic genesis of massive flysch-type deposits and there are also views on a possible non-turbiditic origin of such silici‑ clastic lithofacies, researches have been undertaken to clarify their actual process-based gene‑ sis. Conducted flume experimental modelling has made it possible to document the transport- depositional mechanism responsible for the formation of massive sandy-gravelly sediments and the development of their accumulation system tract. The creation of an interactive geo‑ educational tool as a film with geointerpretation has enabled a comprehensive clarification of the controversial sedimentological interpretations of such developed rocky forms depos‑ its. Observations of linearly supplied mass sediment gravity flows generated under laboratory conditions, which resemble subaqueous sandy-gravelly ‘avalanches’, suggest that tor deposits originate from laminar (non-turbulent) debris flows taking the form of tongues forming clastic covers in an apron system. The massive products of gravity-driven redeposition processes of sandy-gravelly material should be termed sandstone-conglomeratic debrites, i.e., non-cohesive debrites (rather than turbidites or fluxoturbidites).
Streszczenie
Biorąc pod uwagę, że w badaniach nad głębokowodnymi osadami klastycznymi funkcjonuje paradygmat o turbidytowej genezie masywnych utworów typu fliszowego oraz obecne są poglądy o możliwym innym niż turbidytowe pochodzeniu takich litofacji silikoklastycznych, podjęto prace mające na celu wyjaśnienie ich faktycznej genezy procesowej. Przeprowadzone eksperymentalne modelowania korytowe pozwoliły na udokumentowanie mechanizmu transportowo-depozycyjnego odpowiedzialnego za powstanie masywnych osadów piaskowo‑żwirowych. Stworzenie interaktywnego narzędzia geoedukacyjnego w formie filmu z geointerpretacją umożliwiło kompleksowe wyjaśnienie kontrowersyjnych interpretacji sedymentologicznych. Obserwacje generowanych w warunkach laboratoryjnych liniowo zasilanych, masowych spływów grawitacyjnych osadu o charakterze subakwalnych „lawin” piaskowo-żwirowych sugerują, że utwory skałkowe powstawały z laminarnych (nieturbulentnych) spływów rumoszowych przybierających formę jęzorów formujących pokrywy klastyczne w systemie fartuchowym. Masywne produkty procesów grawitacyjnej redepozycji materiału piaskowo-żwirowego powinny być zatem określane mianem debrytów piaskowcowo-zlepieńcowych, tzn. debrytów niekohezyjnych (a nie turbidytów czy fluksoturbidytów).
