Szczegóły publikacji
Opis bibliograficzny
Podatek katastralny w Polsce na tle rozwiązań światowych: model powierzchniowy a model wartościowy — Cadastral tax in Poland in light of global solutions: the area-based versus the value-based model / Elżbieta JASIŃSKA, Edward PREWEDA // Przegląd Geodezyjny ; ISSN 0033-2127 . — 2026 — R. 98 nr 8, s. 15–19. — Bibliogr. s. 19, Streszcz., Abstr.
Autorzy (2)
Słowa kluczowe
Dane bibliometryczne
| ID BaDAP | 169699 |
|---|---|
| Data dodania do BaDAP | 2026-09-15 |
| DOI | 10.15199/50.2026.8.1 |
| Rok publikacji | 2026 |
| Typ publikacji | artykuł w czasopiśmie |
| Otwarty dostęp |  |
| Czasopismo/seria | Przegląd Geodezyjny |
Streszczenie
Artykuł przedstawia analizę porównawczą podatku katastralnego oraz jego funkcjonalnych odpowiedników w Polsce, państwach Unii Europejskiej, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, wybranych krajach azjatyckich i Australii. Punktem wyjścia jest obowiązujący w Polsce podatek od nieruchomości oraz złożony w marcu 2026 r. poselski projekt jego częściowej zmiany w stronę modelu wartościowego, osadzony w trzydziestoletniej historii podobnych prób. Omówiono trzy podstawowe modele konstrukcji podatku katastralnego zależne od: wartości katastralnej (administracyjnej), wartości rynkowej oraz powierzchni. Polska, obok Czech i Słowacji, jest jednym z niewielu krajów rozwiniętych, w których wysokość podatku od nieruchomości nie zależy od jej wartości. Jedną z ważniejszych barier dla wprowadzenia podatku ad valorem, obok barier prawnych, organizacyjnych, kosztowych i społecznych, pozostaje brak organu masowej wyceny nieruchomości na potrzeby fiskalne.
Abstract
The paper presents a comparative analysis of the cadastral tax (and its functional equivalents) in Poland, the European Union member states, the United States, Canada, selected Asian jurisdictions, and Australia. The starting point is Poland’s existing area-based real estate tax and the bill submitted to the Sejm in March 2026 proposing a partial shift toward a value-based model, set against a thirty-year history of similar attempts. The paper discusses three principal models of cadastral tax construction used worldwide: cadastral (administrative) value, market value, and area. It is shown that Poland, together with the Czech Republic and Slovakia, remains one of the few developed countries in which property tax bears no relation to property value, and that the lack of a dedicated authority for the mass valuation of real estate for fiscal purposes constitutes one of the most important barriers to introducing an ad valorem tax, alongside legal, organisational, cost-related and social constraints.
