Szczegóły publikacji
Opis bibliograficzny
Methodology of historical underground objects inventory surveys – contribution — Metody inwentaryzacji historycznych obiektów podziemnych / Agnieszka OCHAŁEK, Mateusz JABŁOŃSKI, Tomasz LIPECKI, Wojciech JAŚKOWSKI // Geoinformatica Polonica ; ISSN 1642-2511. — 2018 — vol. 17, s. 43–51. — Bibliogr. s. 51, Abstr., Streszcz. — Publikacja dostępna online od: 2018-09-27
Autorzy (4)
Słowa kluczowe
Dane bibliometryczne
| ID BaDAP | 117156 |
|---|---|
| Data dodania do BaDAP | 2018-10-11 |
| Tekst źródłowy | URL |
| DOI | 10.4467/21995923GP.18.004.9161 |
| Rok publikacji | 2018 |
| Typ publikacji | artykuł w czasopiśmie |
| Otwarty dostęp |  |
| Creative Commons | |
| Czasopismo/seria | Geoinformatica Polonica |
Abstract
Geodetic surveys are used in an inventory of a lot of industries, including documentary of historic objects. One of the hardest historic objects that need to be inventoried are underground ones. Observations of rock mass movements and their consequences are very crucial issues, especially in the aspect of protection of historical objects, therefore it is needed to implement special methods (especially non-invasive) and specialist protection. In Poland there are few underground UNESCO mines and a lot of other objects of historical importance, for example built by Nazi Germans. Authors describe the following measurement methods: tacheometric surveys, terrestrial laser scanning (TLS), leveling and as supporting methods: Airplane Laser Scanning (and its product: LIDAR), Global Positioning System and satellite images or geophysics methods. There were inventory surveys conducted in Project Riese (German form – Giant) in Góry Sowie, Central Sudetes (Poland), is the biggest mining and building project of Second World War Germany. Until today, due to the lack of documentation, the purpose of these construction is uncertain. There are only hypothesis rather than facts. Currently, six underground complexes – Osówka, Włodarz, Soboń, Rzeczka, Jugowice, Gontowa, Książ Castle are discovered in the area of Góry Sowie. There are some speculations that all complexes were supposed to be combined. Some of the researchers of Góry Sowie secrets claim that kilometers of tunnels are still able to be discovered in the future. During the inventory the combination of classical measurements technologies and modern surveys methods were used – terrestrial laser scanner, tacheometry and GNSS measurements. Authors used collected data to analyze geometrical relations between objects Complex underground and ground of Osówka. This allowed to verify location of objects in relations to each other which was not previously presented in research. Many sections and profiles of excavations, sketches and maps were made.
Streszczenie
Procesy zachodzące w górotworze wymagają, aby każdy podziemny obiekt podlegał inwentaryzacji i kontroli. Na szczególną uwagę zasługują przede wszystkim historyczne i zabytkowe obiekty wydrążone pod ziemią, które powinny być objęte ochroną i działaniami umożliwiającymi ich rewitalizację, czy udostępnienie dla turystów. Ochrona tego typu zabytków wymusza kompleksowe podejście do problemów ich zabezpieczania i stosowanie różnego rodzaju metod inwentaryzacji, przede wszystkim ze względu na ich zazwyczaj i niepowtarzalny charakter. W Polsce znajduje się kilka podziemnych kopalni wpisanych na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO oraz obiektów ważnych pod względem historycznym, np. wybudowanych przez Niemców w czasie drugiej wojny światowej. Proces inwentaryzacyjny takich obiektów opiera się na kilku ważnych aspektach, m.in.: rozpoznaniu warunków geotechnicznych i hydrogeologicznych otaczającego obiekt górotworu, badaniu konwergencji i deformacji, przy dokładnej analizie zależności geometrycznych obiektu. Inwentaryzacja oraz badania deformacji górotworu i powierzchni terenu prowadzone są na podstawie obserwacji wykonanych metodami geodezyjnymi. Podstawowymi pomiarami stosowanymi pod ziemią są: precyzyjna niwelacja geometryczna oraz metody precyzyjnej poligonizacji, zazwyczaj wzmacniane pomiarem giroskopowym. Ważnym aspektem jest wykorzystanie technologii naziemnego skaningu laserowego w inwentaryzacji obiektów podziemnych oraz pomiary wspomagające tę technologie, takie jak: ALS, statyczne pomiary GNSS, klasyczna tachimetria czy badania geofizyczne. Dzięki pomiarom inwentaryzacyjnym wizualizacji podziemnych obiektów kompleksu „Riese” w Górach Sowich, opartych głównie na technologii skaningu laserowego, zebrano potężny materiał do analizy. Pomiary zostały wykonane zarówno w sztolniach ogólnodostępnych lub częściowo dostępnych dla ruchu turystycznego (Osówka, Rzeczka, podziemia Zamku Książ), jak i niedostępnych (Jugowice, Soboń). W ramach prac kameralnych dokonano przede wszystkim rewizji zależności geometrycznych wyrobisk w Podziemnym Mieście Osówka (największym z kompleksów Riese) oraz okolicznych obiektach naziemnych, stworzono liczne plany, rzuty i przekroje każdego z inwentaryzowanych obiektów, które porównano i zweryfikowano z materiałami archiwalnymi. Ponadto stworzono trójwymiarowe modele Kasyna oraz Siłowni (naziemne obiekty Osówki).
